2.1.Introduction and Objectives
ဒီ lesson မှာ window နဲ့ linux OS တွေမှာ ရှိတဲ့ commands တွေနဲ့ Tools တွေကို ရင်းနှီးသွားအောင် မိတ်ဆက်ပေး သွားမှာပါ။ ဒီ lesson ဆုံးတာနဲ့ ခင်ဗျားဟာ အောက်က အရာတွေကို သိပြီးဖြစ်သွားမှာပါ။
- General Windows and Linux commands
- Basic network commands and tools
- ping
- tracert
- netstat
- ipconfig
- route
2.2.System Operation:WINDOWSStart => Run => type "cmd" => OK
WINDOWS ရဲ့ Commands and tools တွေကတော့ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်ပါတယ်။
Commands
| date | system ရဲ့ date ကိုပြပါတယ်(သို့)သတ်မှတ်လို့ရပါတယ်။ |
| time | system ရဲ့ time ကိုပြပါတယ်(သို့)သတ်မှတ်လို့ရပါတယ်။ |
| ver | လက်ရှိသုံးနေတဲံ MS-DOS version ကိုပြပါတယ်။ |
| dir | ပေးထားတဲ့ directory(folder)တစ်ခုအတွင်းမှာ ရှိတဲ့ subdirectories(subfolder) (သို့) files တွေရဲ့ list ကိုပြပါတယ်။ |
| cls | Clear the screen |
| mkdir,md directory | directory ဆိုတဲ့ နာမည်နဲ့ folder(directory) အသစ်တစ်ခုဖန်တီးပေးပါတယ်။ ဥပမာ။ md tools |
| chdir, cd directory | လက်ရှိ folder(directory)နာမည်ကို ဖော်ပြခြင်း(သို့)"directory" သို့ပြောင်းလဲပေးပါတယ်။ ဥပမာ။ cd tools |
| rmdir, rd directory | "directory" ဆိုတဲ့ folder(directory)ကိုဖျက်ပါတယ်။ ဥပမာ။ rd tools |
| tree directory | ပေးထားတဲ့ folder structure ကို text-graphic format နဲ့ ပြပါတယ်။ ဥပမာ။ tree c:\tools |
| chkdsk | Check a disk and show a status report |
| mem | လက်ရှိအသုံးပြုနေတဲ့ memory amount နဲ့ free amount ကိုပြပေးပါတယ်။ |
| rename, ren source dest | file နာမည်ကိုပြောင်းပေးပါတယ်။ ဥပမာ။ ren oldname newname |
| copy source dest | Copy one or more files to another location ဥပမာ။ copy c:\tools\myfile.txt c:\temp |
| move source dest | files များကိုရွှေ့ပေးပါတယ်။ ဥပမာ။move c:\tools c:\temp |
| type file | text file မှာ စာရေးပေးပါတယ်။ဥပမာ။ type c:\tools\myfile.txt |
| more file | Display the information screen by screen ဥပမာ။ more c:\tools\myfile.txt |
| delete,del filename | delete one or more files ဥပမာ။ del c:\tools\myfile.txt |
Tools
| ping host | Ping command ကတော့ ICMP(Internet Control Message Protocol) လေးကို အသုံးပြုပြီး “packets” လေးတွေကို "host" ဆိုတဲ့ကွန်ပြူတာကို ပို့လွှတ်တာဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီလိုနဲ့ ဒီ command က လက်ရှိကွန်ပြူတာဟာ သူတည်ရှိနေတဲ့ network ထဲမှာ accessible ဖြစ်မဖြစ်ကို စမ်းသပ်ပေးပါတယ်။ ထပ်မံပြီး ဒီ command ဟာ အဲဒီ answered packets တွေအားလုံးရဲ့ summary နဲ့ response time တွေကိုပါ တပါတည်း ဖော်ပြပေးပါတယ်။ host ဆိုတဲ့ စာသားနေရာမှာ IP address ဒါမှမဟုတ် စက်နာမည်ကို ရေးပေးရပါမယ်။ ဥပမာ။ ping www.google.com
Ping 193.146.85.2
ဒီ command ရဲ့ တခြား options လေးတွေကတော့
-n N: send N packets
-t :သတ်မှတ်ထားတဲ့ host တစ်ခုကို မရပ်ခိုင်း မချင်း ping နေပါတယ်။ |
| tracert host | Tracert host ဒီ command ကတော့ “host” ဆီကို ရောက်သွားဖို့ အတွက် လွှတ်လိုက်တဲ့ packet လေးရဲ့ လမ်းကြောင်းကို ဖော်ပြပါတယ်။ command “tracert” ဟာ Trace route ရဲ့ အတိုကောက်ဖြစ်ပြီး user ရဲ့ လက်ရှိ computer ကနေပြီးတော့ သတ်မှတ်ပေးလိုက်တဲ့ “host” ဆိုတဲ့နေရာကို ရောက်အောင်သွားတဲ့ လမ်းကြောင်းကို ပြပေးပါတယ်။နောက်ပြီး အဲဒီ packet လေးသွားတဲ့ လမ်းတလျောက်ကြာချိန်ကိုလည်း ဖော်ပြပေးပါတယ်။ တခါတရံမှာ အဲဒီ လမ်းကြောင်းတလျောက်မှာ ရှိတဲ့ စက်များရဲ့ အမည်များက စိတ်ဝင်စားဖို့ကောင်းပါတယ်။
ဥပမာ။ tracert www.google.com
Tracert 193.146.85.2
ဒီ command ရဲ့ တခြား option လေးတွေကတော့ -h N: အများဆုံး ဖြတ်သွားရမယ့် အရေအတွက် N
-d : machines နာမည်ကို မဖော်ပြရန်။ |
| ipconfig | Ipconfig ဒီ command ကတော့ လက်ရှိ computer မှာ သုံးနေတဲ့ active interfaces(Ethernet,ppp,etc) ရဲ့ information ကို ဖော်ပြပေးပါတယ်။ ဒီ command ရဲ့ တခြား option လေးတွေကတော့
/all : အားလုံးကို details ပြပါ။
/renew name: automatic configuration with DHCP ကို အသုံးပြုပြီး “name” ဆိုတဲ့ ကွန်နက်ရှင်းကို ပြန်ဆက်သွယ်ပါတယ်။
/release name : automatic configuration with DHCP ကိုသုံးထားတဲ့ connection အားလုံးကို deactivates လုပ်ပါတယ်။ |
| route print | Routing table ကို ဖော်ပြပေးပါတယ်။ command “route” ဟာ routes တွေကိုသတ်မှတ်ပေးတယ်။ routes တွေကိုဖျက်ပေးတယ်။ ဒါမှမဟုတ် route တွေရဲ့ အခြေအနေကို ဖော်ပြပေးတယ်။သူ့ရဲ့ တခြား option လေးတွေကတော့
Print : to show the list of routes
Delete : to delete a route
Add : to add a route |
| netstat | Remote machines နဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ connection တွေ၊ network status တွေရဲ့ information တွေကို ဖော်ပြပေးပါတယ်။ သက်ဆိုင်တဲ့ တခြား option လေးတွေကတော့
-a : To sample all the connections and listening ports
-n : To display addresses and port number in numeric form
-e : To sample Ethernet statistics
ဥပမာ။ netstat -an |
2.3.System Operation: Linuxဒီအကြောင်းကိုတော့ သိပ်မသိလို့ မရေးတော့ပါဘူး။ အင်္ဂလိပ်လိုပဲ တင်ပေးလိုက်ပါတယ်။
Just as in Windows, if you are using Linux, a great majority of the commands that you will use are executed from a console emulation window. Therefore, we will next learn how to open a console window in Linux.
2.3.1 How to open a console window
To issue the following commands, it is necessary to open a console window:
1 - To go to the START APPLICATION button
2 - Select “Run Command”
3 - Enter “konsole”
4 - A window similar to the following one will appear:
5 - Now the commands and tools listed below can be entered.
Commands
| pwd | Display the name of the current directory |
| hostname | Display the name of the local host (the computer which you are currently using) |
| finger user | Display information on the user “user” Example: finger root |
| ls | List the content of the directories Example: ls -la |
| cd directory | Change from current directory to “directory”. If no directory name is specified it changes to the home directory,
Example: For the login name “mylogin” the command
$cd
changes the directory to /home/mylogin
Example:
$cd -
changes to the last visited directory
Example:
$cd /tmp
changes to the “tmp” directory |
| cp source dest | Copy files. Copy the file “source” to the file “dest”.
Example: cp /etc/passwd /tmp |
| rm file | Delete files. Only the owner of the file (or root) can delete it. Example: rm myfile |
| mv source dest | Move or rename files and directories.
Example: mv oldname newname |
| mkdir directory | Make a directory with the name “directory”.
Example: mkdir tools |
| rmdir directory | Delete the directory with the name “directory” if it is empty.
Example: rmdir tools |
| find / -name file | Find a file with the name “file” beginning the search in the root directory
Example: find / -name myfile |
| echo string | Write the string “string” in the standard output
Example: echo hello |
| command > file | Redirect the normal screen output of the command “command” to the file “file”
Example: ls > myls |
| command >> file | Redirect the normal screen output of the command “command” to the file “file”. If the file already exists, it appends the output to the end of the file.
Example: ls >> myls |
| man command | Show the pages of the online manual about “command”
Example: man ls |
Note: The words in italics are not commands and must be replaced by the desired values.
For additional information on the use of these commands and tools, type in "command -help" or "man command" in the console window.
For example, for additional information on the “ls” command, type in either of these two possibilities:
1) ls –-help
2) man ls
Tools(Please see the Windows section for details on these tools.)
| ping host | Verify the contact with the machine “host”
Example: ping www.google.com |
| traceroute host | Show the route that the packets follow to reach the machine “host”.
Example: tracert www.google.com |
| ifconfig | Display information on the active interfaces (ethernet, ppp, etc.) |
| route | Display the routing table |
| netstat | Display information on the status of the network
Example: netstat -an |
2.4.Exercises in Windows2.5.1 Exercises in Windows
1. Go to a MS-DOS window.
2. Identify the version of MS-DOS that you are using. What version have you detected? What
command have you used?.
3. Identify the date and time of the system. If they are incorrect, modify them so that they are
correct. What command have you used?
4. Identify all the directories and files that are in “c:\”. What command have you used?
5. Create the directory c:\hhs\lesson0. Copy in this directory all the files with the extension
“.sys” that are in “c:\”. What files have you found? What commands have you used?
6. Identify the IP address of your host. What command have you used? What IP address do
you have?
7. Trace the route to “www.google.com”. Identify IPs of the intermediate routers.
Monday, January 25, 2010
min that thant
အဲဒီအတိုင်း ဖြစ်သွားပါပြီ။ လှလည်းလှတယ် ၊ အဲဒီမှာမှ အရင် notepad နဲ့ မှတ်ထားတာတွေကို ပြန်ဖြည့်လိုက်ပါတယ်။ အရင်တုန်းက မပြီးပြတ်ခဲ့တဲ့ ပိုစ့် အသစ်တင်ပါတယ်။ နောက်ပိုင်းဒီဘလော့ကို မှတ်သားစရာလေးတေ ွရေးသားဖို့ထားသွားမယ် လို့စိတ်ကူးထားပါတယ်။ အခု ဘလော့ကိုတော့ Computer နဲ့ ဆိုင်တဲ့ Article တွေကို ရေးသားသွားဖို့ စိတ်ကူးထားပါတယ်။
အဲဒီအတိုင်း ဖြစ်သွားပါပြီ။ လှလည်းလှတယ် ၊ အဲဒီမှာမှ အရင် notepad နဲ့ မှတ်ထားတာတွေကို ပြန်ဖြည့်လိုက်ပါတယ်။ အရင်တုန်းက မပြီးပြတ်ခဲ့တဲ့ ပိုစ့် အသစ်တင်ပါတယ်။ နောက်ပိုင်းဒီဘလော့ကို မှတ်သားစရာလေးတေ ွရေးသားဖို့ထားသွားမယ် လို့စိတ်ကူးထားပါတယ်။ အခု ဘလော့ကိုတော့ Computer နဲ့ ဆိုင်တဲ့ Article တွေကို ရေးသားသွားဖို့ စိတ်ကူးထားပါတယ်။
Posted in 
